ไขความลับ เอสเพรสโซ่เย็น เมนูสุดฮิตที่มีแค่ในไทย

ไขความลับ เอสเพรสโซ่เย็น เมนูสุดฮิตที่มีแค่ในไทย
Chao Doi
Chao Doi

“เอากาแฟเอสเพรสโซ่เย็นกลับบ้าน 1 ที่ครับ”

ถ้าคุณเดินเข้าร้านกาแฟได้ยินคนต่อแถวก่อนหน้าสั่งเมนูที่เรียกว่า ‘เอสเพรสโซ่เย็น’ แล้วเกิดความสงสัยว่ามันคืออะไร Espresso เป็นกาแฟร้อนแต่ใส่น้ำแข็งได้ด้วยเหรอ ในบทความนี้เราจะพาไปทำความรู้จักกับเอสเพรสโซ่เย็นหรือที่เรียกติดปากว่า Es Yen เมนูกาแฟที่มีให้ดื่มแค่ในไทยเท่านั้น

ทำความรู้จักกาแฟ Espresso กันก่อน

ก่อนจะไปรู้จักเมนู Thailand Signature Cup เรามารู้จักเมนูที่เป็นรากฐานของ Es Yen อย่าง Espresso กันก่อน เพราะจริง ๆ กาแฟแก้วนี้ก็เป็นพื้นฐานของกาแฟเกือบทุกประเภท ทั้ง Latte / Americano / Cappuccino / Macchiato

Espresso คืออะไร ? คำตอบก็คือ ‘กาแฟดำ’ ร้อน ไม่มีอะไรผสม สิ่งที่จะสามารถอธิบายความเป็นกาแฟแก้วนี้ได้ดีที่สุดก็คือชื่อของมันเอง ซึ่งเป็นคำที่มาจากภาษาอิตาลี Caffè Espresso และแปลเป็นภาษาไทยว่า “กาแฟที่ถูกดันออกมา” แน่นอนว่ามันคือวิธีการทำกาแฟชนิดนี้ ที่ใช้แรงดันน้ำเดือด ๆ พุ่งผ่านกาแฟบดละเอียดอย่างรุนแรง จนออกมาเป็นกาแฟดำรสเข้มนั่นเอง

จุดกำเนิดของกาแฟ Espresso นั้นต้องเล่าย้อนกันไปไกลตั้งแต่ปี ค.ศ.1884 เป็นช่วงเวลาเดียวกันกับที่ ผู้คนโหยหากาแฟแบบช็อตสามารถสั่งแล้วได้ดื่มไว ๆ เพื่อจับเที่ยวขึ้นรถไฟไปทำงานได้ทัน แล้ว Angelo Moriondo นักประดิษฐ์จากเมืองตูริน ประเทศอิตาลี ก็ได้คิดค้นวิธีการทำกาแฟแบบใหม่ผ่านเครื่องชงกาแฟโดยใช้แรงดันน้ำที่เขาประดิษฐ์เอง แต่ในตอนนั้นถึงเขาจะจดสิทธิบัตรจริง แต่ก็ไม่ได้ขายเชิงพาณิชย์ทำให้กระแสของ Espresso ค่อย ๆ หายไป จนกระทั่งในปี ค.ศ.1906 มีผู้ผลิตเครื่องชงกาแฟ นวัตกรรมที่เปลี่ยนวงการเครื่องดื่มคาเฟอีนทั่วโลก ที่เรียกว่า Espresso Machine ทำให้กาแฟดำช็อตแก้วเข้มนี้กลายเป็นที่นิยมไปทั่วโลกจนถึงปัจจุบัน

จริง ๆ แล้วแก้วที่มีกาแฟดำเป็นส่วนผสมไม่ได้หมายความว่าจะเป็น Espresso ทั้งหมด การจะเป็นกาแฟแก้วนี้คือต้องทำผ่านแรงดันไอน้ำตั้งแต่ 8-10 บาร์เท่านั้น เพื่อให้ได้จุดเด่นด้านรสชาติที่เข้มข้น มี Crema ฟองน้ำสีน้ำตาลทองลอยเป็นชั้นบาง ๆ อยู่บนแก้ว และโดยทั่วไปจะมีปริมาณคาเฟอีนอยู่ที่ประมาณ 29 ถึง 100 มิลลิกรัมต่อช็อต

ในอิตาลีมีเมนูที่เรียกว่า Espresso On Ice ที่วิธีการทำคือสกัดชอตกาแฟลงบนแก้วที่ใส่น้ำแข็ง เป็นรูปแบบการดื่ม Espresso ที่ต่างออกไปซึ่งทั้งโลกเข้าใจกันดี แต่สำหรับวงการกาแฟสากลทั่วโลก และในคัมภีร์สารบบของเมนูตระกูลเอสเพรสโซ่ (Espresso-based Drinks) เมนูชื่อว่า Es Yen ที่ทั้งเย็น ทั้งผสมกาแฟเข้ากับนมจืด นมสด และนมข้นหวาน ไม่มีให้สั่ง แต่มีแค่ในไทยเท่านั้น แล้วกาแฟเมนูที่แหกขนบความเป็น Espresso นี้มาจากไหนกันล่ะ

ประวัติศาสตร์ของกาแฟที่มีชื่อว่า Es Yen

ประวัติศาสตร์ของกาแฟที่มีชื่อว่า Es Yen

ต้องบอกว่า Es Yen หนึ่งในแก้วสุดไวรัลของวงการกาแฟที่ถูกเถียงกันมาอย่างยาวนานว่า “เอสเย็นมันจะไปมีจริงได้อย่างไร เพราะ Espresso เป็นกาแฟร้อนที่ไม่ใส่อะไรเลย” แต่ก็อย่างที่เรารู้กันว่า ประวัติศาสตร์บนแก้วกาแฟหลาย ๆ แก้วทั่วโลก ถูกคิดค้นสูตรจากวัฒนธรรมการดื่มของผู้คน ความเป็นอยู่ สภาพอากาศ ภูมิประเทศ สุดท้ายกาแฟอย่าง Es Yen ก็ได้รับการย้อมรับ ถึงขนาดว่ามีการแข่งขันระดับโลก World Es Yenn Championship กันเลยล่ะ

ว่ากันว่าที่มาของเมนู Es Yen มีต้นกำเนิดที่แหล่งที่มาไม่แน่ชัดอยู่ 2 แบบ อย่างแรกคือเป็นเมนูซิกเนเจอร์ของร้านกาแฟเชนในปั๊มน้ำมัน โดยเชื่อว่า ‘บ้านไร่กาแฟ’ ที่มีกว่า 100 สาขาในยุคหนึ่งเป็นเจ้าของสูตรกาแฟที่คนไทยทั่วประเทศนิยมดื่มแบบสุด ๆ ส่วนอีกทฤษฎีเชื่อว่า Es Yen เกิดจากกาแฟซอง 3 In 1 ซึ่งก็แน่นอนว่าต่อให้เป็นกาแฟสำเร็จรูป Espresso ก็ยังคงเป็นยอดนิยมมาก ๆ แล้วเหล่าร้านกาแฟรถเข็นนี่ล่ะ ที่เอาไปชงในโครงสร้างเดียวกับน้ำหวานเมนูอื่น ๆ ของร้าน จนเกิดเป็น Es Yen

Es Yen / เอสเย็น / เอสเพรสโซ่เย็น คือกาแฟที่ว่ากันว่าถูกปรับให้เข้ากับเมืองร้อนที่มีฤดูกาลร้อน ร้อน ร้อนของไทย นี่คือเมนูที่ผสมชอต Espresso เข้ากับกาแฟ นมข้นหวาน นมข้นจืด และนมสด แล้วจัดการเทลงแก้วที่ใส่น้ำแข็ง จบ ถือเป็นความลงตัวแบบหอมกาแฟดำช็อตเข้ม ๆ หวานมันกลมกล่อมด้วยนมที่สู้กับกาแฟ รสชาติที่เข้าใจง่ายมาก ๆ สำหรับคอกาแฟชาวไทย

เริ่มเตรียมส่วนผสม แล้วชง Es Yen กันเถอะ

อย่างที่เล่ากันไปก่อนหน้าว่า เอสเพรสโซ่เย็น เป็นเมนูที่ไม่มีความซับซ้อนของรสชาติ อร่อยแบบเข้าใจได้ทันที นั่นก็ทำให้ขั้นตอนการชงไม่ได้ซับซ้อน แต่ก็ต้องการความใส่ใจ เดี๋ยวบรรทัดต่อไปเราจะชง Es Yen ไปพร้อมกันตั้งแต่ขั้นตอนแรก แต่ก่อนหน้านั้นไปเตรียมส่วนผสมกันก่อนดีกว่า

– กาแฟเอสเพรสโซ่ 2 ช็อต / นมสด / นมข้นหวาน / นมจืด / น้ำแข็ง –

สกัดกาแฟ Espresso ออกมา 2 ช็อต

จัดการเอากาแฟที่สกัดแล้วเทผสมกับนมข้นหวาน ซึ่งนมข้นหวานจะต้องไม่ได้ผ่านการแช่เย็นมาก่อน ไม่อย่างนั้นจะเกิดความหนาแน่นทำให้ความหวานไม่คงที่ โดยขั้นตอนนี้จำเป็นที่จะต้องเททันทีก่อน Crema ของชอต Espresso จะแตกตัว เวลาจะอยู่ที่ราว ๆ ภายใน 10 วินาทีหลังสกัดกาแฟเสร็จแล้ว

เทนมข้นจืดตามลงไป คนให้เข้ากัน

เติมนมสดลงไปเป็นส่วนผสมสุดท้าย แล้วคนทุกอย่างให้เข้ากัน แนะนำให้เลือกนมที่เป็นพาสเจอร์ไรซ์ที่มีคุณภาพกว่านมสดปกติ

เท Es Yen ลงไปแก้วที่ใส่น้ำแข็งรอเอาไว้ล่วงหน้า คนให้ความเย็นทั่วถึงทุกส่วนผสมและเย็นทั่วทั้งแก้ว ก็เป็นอันเรียบร้อย

เมื่อเราพูดถึงเมนูเอสเพรสโซ่เย็น ในปี 2024 ก็สามารถพูดได้เหมือนเดิมว่านี่คือ Signature Cup ที่ยังครองอยู่ในใจของคอกาแฟชาวไทยเหมือนเดิม แทบทุกคาเฟ่มีเมนูนี้ให้คุณสั่งแบบที่ไม่ต้องรู้สึกกระอักกระอ่วน และตั้งคำถามแล้วว่า Es Yen มีค่าเท่ากับ Espresso รึเปล่า ? แถมที่เจ๋งยิ่งกว่าคือมีเมนู Es Yen หลากหลายสูตรเต็มไปหมดอีก ถ้ายังลังเลที่จะดื่มเมนูนี้อยู่ล่ะก็ ลอง ‘เอสเพรสโซ่ (เย็น)’ ของชาวดอยดูก่อนได้เลย เพราะเราใช้กาแฟ Espresso เข้ม ๆ 2 ช็อต ผสมกับนมข้นหวาน นมสด และนมจืดที่คัดสรรเป็นอย่างดีทุกส่วนผสมแล้วว่า ทุกคนจะได้กาแฟเย็นสดชื่นในวันอากาศร้อนที่หวานมันกลมกล่อมไม่เหมือนใคร